İştah artışı, yorgunluk, enerji artışı, uykusuzluk ve kalp hızında yükselme… 14 Ekim 2026’da JAMA Network Open’da yayımlanan yeni araştırma, retatrutide kullandığını bildiren binlerce kişinin beklenmedik deneyimlerini gündeme taşıdı. Peki bunlar gerçekten ilacın yan etkileri mi, yoksa denetimsiz piyasada kullanılan ürünlerle ilişkili belirtiler mi?
Retatrutide neden bu kadar önemli?
Obezite tedavisinde son yıllarda önemli bir değişim yaşanıyor. Önce GLP-1 reseptör agonistleri, ardından GLP-1 ve GIP reseptörlerini birlikte etkileyen ilaçlar gündeme geldi. Şimdi ise üç farklı hormon reseptörünü hedefleyen retatrutide araştırılıyor.
Retatrutide, GLP-1, GIP ve glukagon reseptörlerini aktive eden deneysel bir molekül. Bu mekanizmayla iştah düzenlenmesi, glukoz metabolizması ve enerji dengesi üzerinde etkiler oluşturması amaçlanıyor.
2023 yılında New England Journal of Medicine’da yayımlanan Faz 2 çalışmasında, haftalık 12 mg retatrutide kullanan katılımcılarda 48 hafta sonunda ortalama %24,2 kilo kaybı gösterilmişti.
29 Eylül 2026’da yine New England Journal of Medicine’da yayımlanan TRIUMPH-1 Faz 3 araştırmasında ise 2.339 kişi değerlendirilmiş ve 12 mg grubunda 80 hafta sonunda ortalama %25 kilo kaybı bildirilmişti.
Bunlar obezite tedavisi açısından dikkat çekici sonuçlar.
Ancak bir ilacın güçlü kilo kaybı sağlaması, bütün güvenlik sorularının yanıtlandığı anlamına gelmiyor.
Retatrutide, Ekim 2026 itibarıyla henüz FDA veya diğer büyük düzenleyici kuruluşlardan kullanım onayı almış değil. Dolayısıyla rutin kullanımda reçete edilen ve eczanelerden yasal olarak temin edilebilen bir ilaç değil.
Buna rağmen internet üzerinden retatrutide adıyla satılan ürünler bulunuyor. İşte yeni JAMA araştırmasının önemi de burada başlıyor.
Yeni JAMA araştırması nasıl yapıldı?
14 Ekim 2026’da yayımlanan çalışma, klasik bir klinik araştırma değil; sosyal medya verilerinin incelendiği kesitsel bir analiz.
Araştırmacılar, Reddit platformunda Mayıs 2021 ile Aralık 2025 arasında yapılan retatrutide ile ilgili paylaşımları değerlendirdi.
Araştırmanın büyüklüğü dikkat çekiciydi:
- 27 farklı Reddit topluluğu incelendi.
- 38.936 kullanıcının toplam 148.640 paylaşım ve yorumu tarandı.
- Retatrutide kullandığını bildiren 13.589 kişi belirlendi.
- Bu kişilerin 7.823’ünde, önceden belirlenen dışlama kriterleri uygulandıktan sonra, analiz kapsamına giren en az bir belirti saptandı.
Araştırmacılar yapay zekâ destekli dil modellerini kullanarak kullanıcıların kendi deneyimlerini anlattıkları ifadeleri belirli tıbbi belirti kategorilerine ayırdılar.
Bu belirtiler uluslararası ilaç güvenliği çalışmalarında kullanılan MedDRA terminolojisine göre sınıflandırıldı.
Önemli ayrıntı: Araştırma kişilerin gerçekten retatrutide kullanıp kullanmadığını laboratuvar testleriyle doğrulamadı. Ayrıca ürünlerin kaynakları, saflıkları, dozları ve kullanım süreleri de güvenilir biçimde belirlenemedi.
Dolayısıyla burada incelenen şey, doğrulanmış retatrutide tedavisinin yan etki profili değil; retatrutide kullandığını bildiren sosyal medya kullanıcılarının deneyimleridir.
Hangi belirtiler en sık bildirildi?
Araştırmanın en dikkat çekici bulgusu, mide ve bağırsak yakınmalarının dışında çok sayıda farklı belirtinin de öne çıkmasıydı.
Bildirilen belirti Kullanıcı sayısı Oran
İştah artışı 1.336 %17,1
Yorgunluk 1.188 %15,2
Enerji artışı 970 %12,4
Bulantı 907 %11,6
Belirli yiyeceklere yoğun istek 571 %7,3
Uykusuzluk 475 %6,1
Kalp hızında artış 374 %4,8
Bu oranların doğru anlaşılması gerekiyor.
Örneğin %17,1 iştah artışı, retatrutide kullanan her 100 kişiden 17’sinin iştahının arttığı anlamına gelmez.
Bu yüzdeler, en az bir uygun belirti saptanmış 7.823 kullanıcının içindeki bildirim oranlarıdır. Gerçek yan etki görülme sıklıkları olarak yorumlanamaz.
Üstelik kullanıcıların tümü aktif olarak belirti sorgulamasından geçirilmiş kişiler değildir. Sosyal medyada bir yakınmasını paylaşanlarla hiçbir yakınma paylaşmayanlar arasında önemli farklılıklar bulunabilir.
- Retatrutide iştahı gerçekten artırabilir mi?
Çalışmanın en şaşırtıcı sonucu budur.
Retatrutide gibi inkretin temelli ilaçların beklenen etkilerinden biri iştahın ve besin alımının azaltılmasıdır.
Buna rağmen araştırmada en sık sınıflandırılan beklenmedik belirti iştah artışıydı.
Peki bunu nasıl açıklayabiliriz?
Birden fazla olasılık mevcut.
İlk olarak, kullanıcıların hangi dozları kullandığını ve tedavinin hangi aşamasında olduklarını güvenilir biçimde bilmiyoruz. İştah değişiklikleri tedavi süresi, beslenme düzeni veya başka faktörlerle ilişkili olabilir.
İkincisi, internet üzerinden retatrutide adıyla satılan ürünlerin gerçekten bu molekülü içerip içermediği bilinmiyor. Bazılarında belirtilenden farklı miktarda etken madde veya tamamen başka maddeler bulunması mümkün.
Üçüncüsü, bazı kullanıcıların başka ilaçlar veya deneysel peptitlerle birlikte kullanım yapmış olması da olası.
Son olarak, kilo kaybına eşlik eden fizyolojik açlık değişiklikleri ya da kişilerin kendi deneyimlerini yanlış ilişkilendirmeleri de göz önünde bulundurulmalı.
Bunlar kanıtlanmış açıklamalar değil, araştırılması gereken olasılıklardır.
Dolayısıyla bu araştırma retatrutide’nin iştah artırıcı bir ilaç olduğunu göstermiyor. Yalnızca beklenen etkinin tersine bazı kullanıcı bildirimlerinin bulunduğunu ortaya koyuyor.
- Bazıları neden yorgunluk, bazıları enerji artışı bildiriyor?
Araştırmanın ikinci dikkat çekici bulgusu, birbirine zıt görünen enerji değişiklikleridir.
Kullanıcıların %15,2’sinde yorgunluk, %12,4’ünde ise enerji artışı bildirilmiş.
Bu durum, retatrutide’nin glukagon reseptörü üzerinden enerji metabolizmasını etkilemesiyle ilgili olabilir mi?
Biyolojik açıdan araştırılmaya değer bir soru.
Ancak mevcut çalışma bu soruyu yanıtlamıyor.
Çünkü kullanıcıların enerji harcamaları, fiziksel aktivite düzeyleri, uyku süreleri, kalori alımları veya metabolik parametreleri objektif olarak ölçülmedi.
Ayrıca yorgunluk ve enerji artışını bildiren kişilerin aynı kişiler olup olmadığına ilişkin bir sonuç da sunulmuyor.
Burada bir ayrım daha yapmalıyız: Enerji artışı mutlaka olumsuz bir yan etki anlamına gelmez. Kişi kendisini daha hareketli veya daha iyi hissediyor olabilir.
Diğer taraftan yorgunluk, yetersiz besin alımı, uyku bozukluğu veya başka sağlık sorunlarıyla da ilişkili olabilir.
Bu nedenle araştırmanın gösterdiği şey, enerji düzeylerine ilişkin farklı kullanıcı deneyimlerinin bulunduğudur. Bunların retatrutide’nin doğrudan farmakolojik etkileri olduğu henüz gösterilmemiştir.
- Uykusuzluk ve ruh hali değişiklikleri önemli mi?
Araştırmada uykusuzluk %6,1 oranında bildirildi.
Bunun yanında daha düşük oranlarda anksiyete, öforik ruh hali, anhedoni, huzursuzluk ve çeşitli uyku değişiklikleri de sınıflandırıldı.
Bu bulgular, özellikle uzun süreli tedavi güvenliği açısından araştırılmaya değer.
Ancak uykusuzluk birçok farklı nedenle ortaya çıkabilir. Kafein tüketimi, eşlik eden ilaçlar, anksiyete, beslenme değişiklikleri veya başka sağlık sorunları bunlar arasında yer alır.
Bu çalışma söz konusu etkenleri yeterince kontrol etmediğinden, uykusuzluğun ilaca bağlı olduğunu söylemek mümkün değildir.
Aynı şekilde enerji artışı, öforik ruh hali ve uykusuzluğun ortak bir farmakolojik mekanizmadan kaynaklandığı da gösterilmiş değil.
Dolayısıyla bu belirtilerin aynı çatı altında görülmesi ilginçtir; ancak doğrudan bir nöropsikiyatrik yan etki profili tanımlamak için yeterli değildir.
- Kalp hızında artış: Kardiyoloji açısından ne anlama geliyor?
Bir kardiyolog olarak araştırmanın özellikle bu bölümünü önemli buluyorum.
Kullanıcıların %4,8’inde kalp hızında artış bildirilmiş. Ayrıca araştırmada taşikardi ve çarpıntı ifadeleri de ayrı kategorilerde yer almış.
Bu durum dikkate alınmalı, çünkü retatrutide ile kalp hızında artış tamamen yeni bir gözlem değil.
2023 yılında yayımlanan randomize Faz 2 çalışmasında kalp hızında doza bağımlı artış saptanmıştı. Artış 24. haftada en yüksek düzeyine ulaşmış, takip eden haftalarda azalmıştı.
GLP-1 ve glukagon reseptörlerinin kardiyak etkileri, bu gözlemin olası biyolojik açıklamalarından biri olabilir.
Ancak birkaç önemli ayrım var.
Kalp hızının artması, mutlaka aritmi geliştiği anlamına gelmez.
Benzer şekilde kişinin çarpıntı hissetmesi ile elektrokardiyografide belgelenmiş ritim bozukluğu aynı şey değildir.
Yeni JAMA çalışmasında kullanıcıların ritimleri EKG veya Holter ile doğrulanmadı. Başlangıç kalp hızları, kullanılan dozlar veya eşlik eden kardiyak hastalıklar da güvenilir biçimde bilinmiyor.
Dolayısıyla %4,8’lik bildirim, retatrutide’nin %4,8 oranında kardiyak komplikasyona neden olduğunu göstermez.
Bununla birlikte kontrollü araştırmalarda da kalp hızı artışının saptanmış olması, konunun gelecekteki klinik çalışmalarda dikkatle izlenmesi gerektiğini destekliyor.
Özellikle mevcut aritmisi, belirgin taşikardisi veya başka kardiyovasküler hastalığı bulunan kişilerde, deneysel ürünlerin kontrolsüz kullanılması ayrıca risk oluşturabilir.
- Neden mide ve bağırsak belirtileri ön planda değil?
Retatrutide’nin kontrollü klinik çalışmalarında en sık bildirilen yan etkiler bulantı, ishal, kusma ve kabızlık gibi gastrointestinal yakınmalardı.
Örneğin 2026 yılında yayımlanan TRIUMPH-1 Faz 3 araştırmasında, 12 mg grubunda bulantı %42,4, ishal %32 ve kusma %25,3 oranında bildirilmişti.
Buna karşılık Reddit araştırmasında bulantı bildirim oranı %11,6’ydı.
Bu fark dikkat çekici olsa da iki çalışma doğrudan karşılaştırılamaz.
Klinik çalışmalarda katılımcılar sistematik olarak takip edilir, yan etkiler belirli yöntemlerle kaydedilir ve kullanılan ilacın dozu ile içeriği bilinir.
Sosyal medyada ise insanlar kendilerini en çok etkileyen veya ilginç buldukları deneyimleri paylaşma eğiliminde olabilir.
Bu nedenle bazı yakınmalar olduğundan daha görünür, bazıları ise olduğundan daha az görünür hale gelebilir.
Araştırmacılar semaglutide ve tirzepatide ilişkin önceki sosyal medya analizleriyle de betimleyici bir karşılaştırma yapmışlardır. Ancak kullanıcı grupları eşleştirilmemiş ve resmi istatistiksel karşılaştırmalar yapılmamıştır.
Bu yüzden retatrutide’nin diğer ilaçlardan daha fazla uykusuzluk veya enerji artışı yaptığı sonucuna varamayız.
- Çalışmanın en önemli sınırlılığı: Denetimsiz piyasadan temin edilen ürünler
Belki de bütün bu araştırmanın en önemli noktası budur.
Retatrutide henüz onaylı bir ilaç olmadığı halde internet ortamında retatrutide adı altında satılan çeşitli ürünler bulunuyor.
FDA, onaysız retatrutide ürünlerinin pazarlanmasına ilişkin açık uyarılar yayımlamıştır. Üretici firma da klinik araştırmalar dışında satılan ürünlerin gerçek içeriğinin, saflığının ve dozunun doğrulanamadığını belirtmektedir.
Ancak JAMA araştırmasına katılan her Reddit kullanıcısının ürünü nereden temin ettiği de bilinmiyor.
Bu yüzden tüm kullanıcıların denetimsiz piyasa ürünü kullandığını kesin olarak söyleyemeyiz. Bununla birlikte çalışmanın, onaylı ve düzenli bir tedavi sistemi dışında ürün kullanan önemli bir grubu yansıtıyor olması muhtemeldir.
Bu ayrım bilimsel olarak kritiktir.
Çünkü bir kişi retatrutide adıyla satılan bir ürün kullandıktan sonra uykusuzluk, iştah artışı veya kalp hızında yükselme yaşadığını bildirdiğinde, bu belirtinin hangi maddeyle ve hangi dozla ilişkili olduğunu belirlemek mümkün olmayabilir.
Araştırmacıların da vurguladığı gibi ürün kimliği, kullanım süresi, eşlik eden maddeler ve kişilerin sağlık özellikleri doğrulanamadığından çalışma nedensellik ilişkisi ortaya koyamaz.
- Bu araştırma klinik uygulamada bize ne kazandırıyor?
Sosyal medya araştırmalarının önemli bir yararı, geleneksel klinik araştırmalarda yeterince görünür olmayan hasta deneyimlerine dikkat çekebilmesidir.
Bununla birlikte bu tür çalışmalar yeni bir yan etkiyi kesinleştirmekten ziyade, ileride araştırılması gereken soruları belirlemeye yarar.
Bu yayından klinik uygulama açısından çıkarılabilecek önemli derslerden biri, hastalara yalnızca reçeteli ilaçlarını değil, internetten temin ettikleri deneysel ürünleri de sormamız gerektiğidir.
Açıklanamayan çarpıntı, taşikardi, uykusuzluk, belirgin iştah değişikliği veya yorgunluk nedeniyle başvuran kişilerde kontrolsüz peptit kullanımı öyküsü önem taşıyabilir.
Ancak bu yakınmaların tamamını otomatik olarak kullanılan ürüne bağlamak da doğru değildir.
Sonuç: Retatrutide’nin bilinmeyen bir yüzü mü ortaya çıktı?
14 Ekim 2026 tarihli JAMA Network Open araştırması, retatrutide ile ilgili önemli soruları gündeme getiriyor.
İştah artışı, yorgunluk, enerji artışı, uykusuzluk ve kalp hızı değişikliklerinin sosyal medya kullanıcıları tarafından bildirilmesi dikkat çekici.
Özellikle iştah baskılayıcı özellikleriyle araştırılan bir molekül hakkında iştah artışı bildirimlerinin öne çıkması, üzerinde durulması gereken bir gözlem.
Ancak bu çalışma, söz konusu belirtilerin retatrutide tarafından oluşturulduğunu kanıtlamıyor.
Burada iki ayrı bilimsel gerçeği birlikte değerlendirmeliyiz:
Retatrutide, kontrollü klinik araştırmalarda çok güçlü kilo kaybı sağlayabilen, umut verici bir moleküldür.
Buna karşılık henüz onaylı değildir ve internet üzerinden retatrutide adı altında pazarlanan ürünlerin gerçek içeriği ve güvenliği belirsizdir.
En önemli sonuç şudur:
Bir molekülün klinik araştırmalarda gösterdiği etkinlik ve güvenlik verileri, aynı isimle denetimsiz piyasada satılan ürünlere otomatik olarak uygulanamaz.
Bilimsel yaklaşım ne bu yeni bulguları görmezden gelmek ne de onları kanıtlanmış ciddi yan etkiler gibi sunmaktır.
Doğru yaklaşım, bu sinyalleri ciddiye almak ve güvenilir, kontrollü, uzun süreli araştırmalarla doğrulanmasını beklemektir.
⸻
Bilimsel kaynaklar
- Sehgal NKR, Tronieri JS, Rader B, Ungar L, Guntuku SC. Self-Reported Adverse Effects Among Social Media Users Taking Nonapproved Retatrutide. JAMA Network Open. 2026;9(10):e2638929.
DOI: 10.1001/jamanetworkopen.2026.38929
- Jastreboff AM, Kaplan LM, Frías JP, et al. Triple–Hormone-Receptor Agonist Retatrutide for Obesity — A Phase 2 Trial. New England Journal of Medicine. 2023;389:514–526.
DOI: 10.1056/NEJMoa2301972
- Jastreboff AM, Kaplan LM, Davies MJ, et al. Retatrutide, a Triple Hormone Receptor Agonist, for Treatment of Obesity. New England Journal of Medicine. Published September 29, 2026.
DOI: 10.1056/NEJMoa2604169
- U.S. Food and Drug Administration (FDA). FDA’s Concerns with Unapproved GLP-1 Drugs Used for Weight Loss.
Resmî FDA güvenlik açıklaması
Bu yazı bilimsel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Deneysel ilaçların veya içeriği doğrulanmamış ürünlerin kullanımını önermez. Kişisel tedavi kararları hekim değerlendirmesiyle verilmelidir.